کدخبر : 2066
سه شنبه ۱۷ تیر ۱۳۹۳ - ۱۱:۲۴
فاقددیدگاه

اتاق اصناف حلقه ارتباط بازار و دولت

Default Icon

وجود اصناف در طول تاریخ منحصر به ایران نبوده و در تمامی نقاط دنیا وجود داشته است و حتی در برخی از کشورها در ایجاد یا سقوط حکومتها نیز نقش قابل توجهی داشته اند.
یکی از ویژگیهای اساسی بازارها تا قرن اخیر، تشکل بازاریان در انجمنهای صنفی یعنی اصناف بوده است. این انجمنها اصولا به صاحبان حرفه ها تشکل می بخشید و دارای وظایف اجتماعی وسیعی بودند. ابتدای پیدایش اصناف اسلامی به قرن سوم هجری می رسد که دوره شکوفایی تمدن اسلامی و رونق تجارت شهرنشینی بود در این قرن بود که تشکل صنعتگران و پیشه وران، بر اساس حرفه و پیشه ها بوجود آمد و رشد و توسعه کامل شهرها در دو قرن پنجم و ششم هجری فعالیتهای اصناف را توسعه فراوان بخشید. ابن بطوطه در سده هشتم درباره اصناف اصفهانی می گوید: هر دسته از پیشه وران اصفهان، رئیس و پیشکسوتی برای خود انتخاب می کند که او را کلو می نامند.
نظارت بر اصناف و بازار بخشی از وظایف محتسب و قلمرو وظایف محتسب همه جای شهر بود. حضور محتسب در بازار ادامه داشت تا در دوره قاجاریه که در این دوره نیز اداره ای به نام اداره جلیله پلیس و احتساب با 460 نفر عضو که 260 نفر از آنها اعضای احتساب بودند و به این امر رسیدگی می کردند دایر شد.
بعد از این دوران قوانینی برای رسیدگی به مسائل امور صنفی و نظم بخشیدن به فعالیتهای اصناف به تصویب رسید که عمدتا شهرداری و انجمن شهر مجری آنها بود برای مثال می توان به بند 5 از ماده 35 در فصل وظایف انجمن شهر و قصبه مصوب چهارم مردادماه سال 1328 هجری شمسی اشاره نمود که تصریح می کند رفع اختلافهای صنفی در صورت مراجعه از طرف شهرداری با اصناف به عهده انجمن شهر و قصبه است پس از آن در آبان ماه 1333هئیت وزیران آئین نامه مجمع عمومی اتحادیه های صنفی و بازرگانی را به تصویب رساند. این آیین نامه به منظور اصلاح و بهبود امور بازرگانی و صنفی و تمرکز سازمان آنها و نیز همکاری نزدیک بین بازرگانان و اصناف وابسته به امور بازرگانی و بنگاههای اقتصادی و دستگاههای دولتی و شهرداری در تهران و شهرستانهایی که به تشخیص دولت اهمیت بازرگانی داشته باشند تصویب و به موجب آن جمعیتی به نام مجمع عمومی اتحادیه صنفی و بازرگانی تشکیل شد. سپس به موجب ماده 33 قانون اتاقهای بازرگانی مصوب هفتم دی ماه همان سال وآیین نامه های اجرایی ، در تکمیل آیین نامه عضویت اتاق بازرگانی تهران و اتحادیه های صنفی بازرگانان به تصویب وزارت اقتصاد ملی رسید و مقرر گردید انتخابات اتحادیه ها صنفی تحت نظارت فرماندار تهران بعمل آید. به این ترتیب که فرماندار تهران در مورد هر صنف انجمن نظارتی مرکب از پنج نفر از معتمدین آن صنف که در دفتر صنفی ثبت نام نموده اند و به امانت و درستی معروف باشند، تشکیل دهد که در انجام انتخابات آن صنف نظارت نماید. سپس وزارت کشور به استناد ماد 42 قانون شهرداری، آیین نامه های مطابق بند شانزدهم از قانون مذکور مصوب تیرماه سال 1334 تحت عنوان «آیین نامه اتحادیه های اصناف» تصویب نمود.
اهمیت و ضرویت نظامند کردن فعالیتهای اصناف موجب تدوین اولین قانون نظام صنفی در روز 12 خردادماه 1350 با حضور نمایندگان دولت وقت گردید و اصلاحات انجام شده بروی این لایحه توسط مجلس سنا پس از بررسی مورد تصویب قرار گرفت. از این تاریخ سازمان صنفی بعنوان یک سازمان مستقل در کشور ایجاد شد و این سازمان را اتاق اصناف نامیدند.
اتاق اصناف در تهران تحت نظر هئیت عالی نظارت و ریاست هئیت مذکور با وزیر کشور بود و در سایر شهرستانها بر عهده نظارت فرمانداران شهر بود.
بعد از انقلاب اتاقهای اصناف منحل و کمیته های امور صنفی مسئولیت امور جاری اصناف را در سراسر کشور عهده دار شد.

بدلیل نیاز تشکیلات صنفی به یک مرجع قانونی معتبر، اولین قانون نظام صنفی در دوران پس از پیروزی انقلاب اسلامی مشتمل بر 10 فصل، 85 ماده و بالغ بر 40 بند و تبصره در تیرماه سال 1359 به تصویب شورای انقلاب رسید.
در سال 1361 شورای مرکزی اصناف منحل و دو مجمع امور صنفی ایجاد و بخش مهمی از اختیار شورای مرکزی اصناف به اتحادیه ها منتقل شد.
فعالیت شورای مرکزی اصناف در کنار مجمع امور صنفی تهران تا سال 1368 ادامه یافت و در اردیبهشت ماه همان سال قانون نظام صنفی برای برخی از اصلاحات به مجلس شورای اسلامی رفت و تصویب شد. که از جمله ماده 4 این قانون، اصناف به چهار گروه تقسیم شد. صنوف تولیدی، خدمات فنی، توزیع و خدماتی. در 13 اسفند ماه همان سال توسط مجلس نام شورای مرکزی اصناف از متن قانون حذف شد.
در سال 1382 قانون مذکور با اصلاحات کلی مجددا تدوین و به تصویب مجلس ششم شورای اسلامی رسید و در سال 1392 نیز شاهد تغیر قانون نظام صنفی تحت لایحه اصلاح نظام صنفی در مجلس شورای اسلامی؛ با تغیر نام مجامع امور صنفی به اتاق اصناف شهرستان و شورای اصناف کشور به اتاق اصناف ایران، تعیین محدودیت در مدت زمان تصدی اعضای هیات مدیره، ایجاد شرط سنی و تحصیلی و … برای آنان بودیم.
ندای توی نیز به منظور بزرگداشت روز اصناف و عرض تبریک به همین مناسبت به خدمت تمامی بازاریان و دست اندرکاران اصناف، گفت وگویی با رئیس اتاق اصناف تویسرکان داشت.
حبیب اله شاهرخی در گفت و گو با خبر نگار ندای توی اتاق اصناف را مرکزیت دهنده اتحادیه های صنفی عنوان کرد و افزود: اتاق اصناف هماهنگ کننده و اجرا کننده دستورات دولت و مسائل داخلی اتحادیه هاست که 5نفر عضو هیئت رئیسه آن با رأی روسای اتحادیه ها انتخاب می شوند.
وی در ادامه اهداف و وظایف اصلی اتاق اصناف را حمایت، ساماندهی، سازماندهی، نظم بخشی و نظارت بر عملکرد اصناف و رسیدگی به تخلفات آنها عنوان کرد و افزود: در حال حاضر در شهرستان ما 22 اتحادیه تحت پوشش اتاق اصناف در بخشهای خدمات توزیع و صنف تولیدی فنی فعالیت نموده و به شهروندان گرامی خدمات دهی می نمایند.
شاهرخی تعداد کل پروانه کسبهای موجود را 3684 مورد عنوان کرد که از این تعدد 3479 فقره دائم و 205 فقره نیز به صورت موقت صادر گردیده اند.

امتیاز:
(0) (0)
اشتراک گذاری:
مطالب مرتبط
دیدگاه شما

*